Bipolar Bozukluk Nasıl Başlar ve Nasıl Seyreder?
Bipolar bozukluk nasıl başlar ve nasıl seyreder?
Genellikle 20'li yaşlarda başlayan bipolar bozukluk dönemleri, depresyon dönemi ile başlama eğilimindedir. Depresyon ile başlama tanının bipolar bozukluk olarak konmasını çok zorlaştırır. Bipolar bozukluk yüksek oranda yineleyicidir; bipolar kişilerin %10'dan daha azı sadece tek bir hastalık dönemi geçirir. Yaşam boyu ortalama hastalık dönemi sayısı kişiden kişiye değişmekle onlu sayılarda olduğu bildirilmiştir.
Amerika'da bipolar kişilerde yapılan bir araştırmada ilk hastalık belirtilerinin, bipolar kişilerin %33'ünde 15 yaşından önce başladığı, %27'sinde 15-19 yaş arasında, %39'unda 20 yaşından sonra başladığı bildirilmiştir (Hirschfeld RM Lewis L. 2003).
Bipolar bozukluk erken yaşta başladığında, ilk yıllarda hastalık dönemlerinin arası uzun olabilir. Daha ileri yaşlarda başladığında ise, hastalık dönemi araları daha kısa olabilir. Geçirilen her hastalık dönemi, bir sonraki hastalık dönemi geçirme riskini arttırır. Eşlik eden diğer psikiyatrik sorunların varlığı (alkol madde kullanımı, panik bozukluğu, yeme bozukluğu gibi), ara dönemde tam iyileşmeme ya da kırıntı belirtilerin varlığı da yeni hastalık dönemleri için risk faktörleridir.
Yapılan araştırmalara göre bipolar hastalık dönemlerinin tekrarlama riski 10 yıllık izlemde bipolar I için 2.5 kez, bipolar II'de 4 kez bulunmuştur. Bu rakamlar ortalamadır; bazı kişilerde daha az, bazı kişilerde çok daha fazladır. Bir başka araştırmada ise, 27 yıl boyunca takip edilen bipolar kişilerde, yılda 0.4 kez yineleme riski saptanmış ve bu riskin yaşam boyu sürdüğü anlaşılmıştır. Bipolar II'de, bipolar I bozukluğa göre yineleme riski biraz daha yüksek olarak bulunmuştur.
Bipolar Bozukluk Kimlerde Daha İyi Seyreder?
Depresyon dönemlerinin mani dönemlerinden daha az olduğu bipolar kişiler, bipolar kişi ve ailesinin tedavi uyumunun iyi olması, tedaviye aktif katılımın olması, uzun iyilik dönemlerinin olması, aile, iş ve sosyal etkinlik alanlarının destekleyici olması, ailede düşük duygu dışavurumu olması hastalık seyrini olumlu etkileyen faktörlerdir.